Shkencëtarët në Universitetin e Karolinës së Veriut po propozojnë një zgjidhje për bllokimin e trafikut – shtimin e një drite të katërt, të bardhë, në semaforët që do t’u lejonte automjeteve autonome të merrnin kontrollin e trafikut në kryqëzime.
Ideja tingëllon futuriste, por hulumtimet tregojnë se mund të zvogëlojë vonesat në trafik deri në 94 përqind.
Në një studim të botuar në revistën profesionale IEEE Transactions on Intelligent Transportation Systems vitin e kaluar, autorët prezantuan një koncept të quajtur “faza e bardhë”, faza e bardhë e semaforëve që do të aktivizohej vetëm nëse do të kishte mjaftueshëm makina vetëdrejtuese në trafik.
Në atë moment, këto automjete do të bëheshin një lloj “përçuesish dixhitalë”, duke komunikuar me njëri-tjetrin për të optimizuar kalimin nëpër kryqëzim.
Për shoferët e makinave klasike, një dritë e bardhë do të thoshte një komandë e thjeshtë – ndiqni makinën përpara jush. Në vend të pritjes tradicionale në semaforin e kuq, trafiku do të rrjedhë sipas ritmit të përcaktuar nga sistemet e inteligjencës artificiale në automjete. Ngjyrat klasike do të mbeten të njëjta: e kuqja do të thotë ndalo, e gjelbra do të thotë nisu dhe e bardha do të thotë t’i japësh përparësi trafikut.
Shkencëtarët e quajnë këtë koordinim të shpërndarë, një lloj “inteligjence kolektive të trafikut”. Çdo makinë autonome në sistem shkëmben informacion në lidhje me pozicionin, shpejtësinë dhe rrjedhën e trafikut, duke u koordinuar me të tjerat për të parandaluar bllokimin e trafikut ose frenimin e panevojshëm. Në simulimet e kryera nga grupet kërkimore, efikasiteti i trafikut u rrit me pothuajse 99 përqind krahasuar me sistemet tradicionale të semaforëve.
Sigurisht, një sistem i tillë nuk do të ndodhë brenda natës. Rreth tre të katërtat e sistemeve ekzistuese të trafikut do të duhej të përmirësoheshin ose zëvendësoheshin për ta zbatuar atë, dhe automjetet autonome nuk janë ende aspak të përhapura në botë. Por hulumtimi hap një pamje interesante në një të ardhme ku semaforët nuk shërbejnë vetëm si sinjale pasive, por si partnerë inteligjentë në menaxhimin e trafikut.
Nëse faza e bardhë vërtet futet një ditë, kjo mund të nënkuptojë fundin e radhëve të pafundme dhe frustrimeve në semaforët e kuq dhe fillimin e një epoke të re të trafikut të kontrolluar nga algoritmet e vetë makinave.
Lajmi është se Roma së shpejti duhet të bëhet një nga qytetet e para evropiane që do të testojë këtë koncept të ri të menaxhimit të trafikut.




















