Më 2001, informacioni ekzistonte, por CIA dhe FBI nuk arritën ta bashkonin në kohë për të parandaluar sulmet
Një çerek shekulli pas sulmeve të 11 Shtatorit, pyetja më e rëndësishme nuk është nëse Perëndimi ka mësuar nga tragjedia, por sa herë i ka përsëritur të njëjtat gabime.
Më 2001, informacioni ekzistonte, por CIA dhe FBI nuk arritën ta bashkonin në kohë për të parandaluar sulmet. Problemi nuk ishte vetëm mungesa e inteligjencës, por dështimi për ta interpretuar atë në mënyrë strategjike.
Pas 11 Shtatorit, SHBA-të dhe aleatët ndërtuan struktura të reja kundër terrorizmit, forcuan bashkëpunimin mes agjencive dhe zgjeruan shkëmbimin e informacionit. U arritën edhe suksese të rëndësishme në parandalimin e sulmeve. Por ndërkohë, luftërat në Afganistan dhe Irak treguan se një sukses taktik nuk garanton domosdoshmërisht një strategji të suksesshme.
Iraku ishte një nga shembujt më të trishtë. Inteligjenca për armët e shkatërrimit në masë rezultoi e gabuar dhe ndikimi politik mbi analizën e inteligjencës dëmtoi rëndë besueshmërinë e institucioneve. Mësimi ishte i qartë: kur politika kërkon një përgjigje të caktuar, ekziston rreziku që inteligjenca të fillojë të përshtatet me atë përgjigje.
Ndërsa Perëndimi ishte i përqendruar te lufta kundër terrorizmit, Rusia dhe Kina zgjeruan fuqinë e tyre ushtarake, ekonomike dhe teknologjike. Sot kërcënimi nuk matet vetëm me raketa dhe ushtri. Ai përfshin teknologjinë, inteligjencën artificiale, gjysmëpërçuesit, mineralet kritike, energjinë, telekomunikacionin dhe infrastrukturën strategjike.
Këtu qëndron edhe dilema e re: inteligjenca moderne mund të mbledhë më shumë të dhëna se kurrë më parë, por kjo nuk do të thotë se qeveritë janë më të afta t’i kuptojnë ato. Rreziku është që historia e 11 Shtatorit të përsëritet në një formë tjetër: informacioni është aty, paralajmërimet ekzistojnë, por askush nuk arrin t’i lidhë informacionet para se kriza të shpërthejë.
25 vjet pas 11 Shtatorit, mësimi më i madh nuk është thjesht “të mbledhim më shumë inteligjencë”. Është të kemi institucione që dinë ta sfidojnë informacionin, ta lidhin atë dhe të veprojnë përpara se një kërcënim të bëhet realitet.
Sulmi që tronditi botën, çfarë ndodhi më 11 Shtator
Më 11 shtator 2001, 19 terroristë të Al-Kaedës rrëmbyen katër avionë pasagjerësh në SHBA. Dy prej tyre u përplasën me kullat e Qendrës Botërore të Tregtisë në Nju Jork, një tjetër goditi Pentagonin, ndërsa avioni i katërt u rrëzua në Pensilvani. Në total, 2,977 njerëz u vranë.
Sulmet tronditën SHBA-të dhe ndryshuan politikën globale të sigurisë. Presidenti George W. Bush shpalli “luftën kundër terrorizmit”, e cila çoi në ndërhyrjen ushtarake në Afganistan dhe më vonë në pushtimin e Irakut. 11 Shtatori solli gjithashtu ndryshime të thella në mënyrën sesi SHBA-të dhe aleatët e saj mbledhin, ndajnë dhe analizojnë informacionin e inteligjencës.
